Sở hữu kho tàng đồ sộ về những câu truyện yokai rùng rợn gắn liền với văn hóa, nên ngoài những nội dung khiến người lớn còn hoảng sợ, thì xứ Phù Tang còn có những mẩu truyện dân gian thường được kể cho các em thiếu nhi với mức độ đáng sợ nhẹ nhàng hơn. Thông qua những câu truyện đó, người thân trong gia đình có thể dạy cho các em về những bài học trong cuộc sống.
Nghiên cứu cho thấy khi con người cảm thấy sợ hãi, adrenaline và dopamine được giải phóng trong não vừa tạo cảm giác hồi hộp nhưng lại cũng có sự thích thú. Nỗi sợ hãi an toàn này có thể được mô tả như một loại hình giải trí cho phép bạn trải nghiệm cảm giác hồi hộp mà vẫn giữ khoảng cách với nguy hiểm thực sự, và truyện kinh dị đáp ứng được điều đó.
Theo Kurosu Kame - Tổng biên tập bộ phận biên tập truyện dân gian tại một công ty truyền thông, trẻ em bắt đầu biết đối mặt với nỗi sợ từ 5 tuổi. Chính vì thế thông qua những câu truyện được chọn lọc phù hợp, chúng sẽ trải nghiệm được sự lo lắng và nỗi sợ của mình một cách an toàn.
Có những câu truyện về yokai cũng có thể dùng để giáo dục trẻ em. Ảnh: Mainichi
Bên cạnh đó, việc kể chuyện ma cũng mang lại giá trị giáo dục. Đầu tiên là phát triển khả năng xử lý cảm xúc của bản thân. Bằng cách cùng bố mẹ thảo luận về những cảm xúc mà trẻ cảm nhận được (sợ hãi, ngạc nhiên và nhẹ nhõm) sau khi nghe những câu chuyện đáng sợ, trẻ có thể rèn luyện khả năng hiểu được phản ứng cảm xúc của chính mình.
Tiếp theo là đạo đức và trí tưởng tượng. Những con quái vật và linh hồn xuất hiện trong truyện dân gian có thể được xem như lời cảnh báo về hành vi xấu. Thông qua đó, trẻ em có thể có cơ hội suy nghĩ về những điều chúng không nên làm và hiểu về lòng tốt giữa con người với nhau.
Giờ đây chúng ta cùng khám phá những câu truyện dân gian kinh dị của Nhật Bản dành cho trẻ em.
Ba lá bùa hộ mệnh
Ngày xưa, tại một ngôi chùa nhỏ có vị trụ trì và chú tiểu hiếu động. Sở thích của cậu là rong chơi, nghịch ngợm hơn là tụng kinh. Điều này gây ra không ít rắc rối cho trụ trì. Một ngày nọ, chú tiểu xin phép trụ trì được lên núi lấy hạt dẻ nhưng bị phản đối bởi tại đó là nơi sinh sống của mụ phù thủy núi đáng sợ. Nhưng trước sự nài nỉ kiên trì của đồ đệ, vị trụ trì đành nhượng bộ. Để đảm bảo sự an toàn cho cậu bé, vị sư già đã đưa ba lá bùa hộ mệnh cùng lời dặn: “Nếu chẳng may gặp phải mụ phù thủy, hãy cầu nguyện và ném lá bùa này ra, nó sẽ giúp con. Hãy trở về trước khi mặt trời lặn!”.
Ngôi chùa nằm sâu trong rừng là nơi ở của vị trụ trì và chú tiểu. Ảnh minh họa: zimminaroundtheworld
Chú tiểu hí hửng vác bao lên núi, say sưa nhặt hạt dẻ, đến khi một túi to đã đầy thì cậu mới nhận ra trời sắp tối. Lúc này khung cảnh trên núi trở nên đáng sợ khi không còn ánh sáng mặt trời chiếu rọi, gió thổi từng cơn lạnh buốt, khiến cậu cảm thấy bất an.
Đột nhiên, một bà lão có gương mặt hiền từ xuất hiện và ngỏ lời mời cậu về nhà tá túc cho an toàn, chờ trời sáng có thể xuống núi. Chú tiểu ngây thơ tin lời và đi theo bà lão về một căn nhà nhỏ giữa rừng, bên trong có lò sưởi ấm áp. Sau khi được ăn một bữa thật ngon, cậu đã thiếp đi.
Nửa đêm, chú tiểu bị đánh thức bởi âm thanh kì lạ. Khi hé mắt, cậu thấy bà cụ hiền từ lúc sớm đã không còn, thay vào đó là một gương mặt kì dị như phù thủy đang mài dao ngay cạnh bếp lò bập bùng cháy.
Phù thủy Yamanba. Ảnh: Wikipedia
"...Phù thủy Yamanba!" – Chú tiểu nói thầm, tay nắm chặt ba lá bùa trong túi. Cậu biết nếu không hành động ngay, mình sẽ biến thành bữa tiệc của mụ ta. Cố lấy hết can đảm, chú tiểu run rẩy lên tiếng: "Bà ơi... cháu muốn đi vệ sinh."
Mụ phù thủy dừng tay, quay lại trừng mắt nhìn. Sợ con mồi tẩu thoát, mụ lấy một sợi dây thừng buộc chú tiểu rồi dắt cậu ra nhà vệ sinh ở ngoài trời. Tranh thủ thời gian, cậu lấy lá bùa đầu tiên và thì thầm: “Hãy lên tiếng thay ta”, sau đó cậu gỡ dây, treo qua cửa sổ nhỏ phía trên và chạy thoát.
Mụ phù thủy bên ngoài bực dọc hỏi: “Xong chưa ranh con!!!”, bên trong vọng ra tiếng đáp của cậu bé: “Đợi cháu một chút, sắp xong rồi ạ". Khi hết kiên nhẫn, mụ phù thủy đạp cửa, nhìn thấy bên trong không có ai, bà ta tức giận cầm dao lao xuống con đường mòn phía trước.
Về phần chú tiểu, khi nghe tiếng bước chân của mụ phù thủy ở gần, cậu vội vàng ném lá bùa thứ hai về phía sau và hét lớn: "Hãy biến thành một con sông lớn!"
Tức thì, mặt đất nứt ra và xuất hiện con sông nước chảy xiết chặn đứng mụ phù thủy. Không hề nao núng, bà ta cúi xuống uống cạn cả con sông rồi tiếp tục đuổi theo con mồi.
Lá bùa thứ hai cậu bé dùng để biến thành dòng sông cản bước mụ phù thủy. Ảnh: mukashi
Khi mụ phù thủy gần bắt được cậu bé, thì cậu sử dụng lá bùa cuối cùng tạo nên biển lửa. Lá bùa tung lên không trung, ngọn lửa nhanh chóng bùng lên từ mặt đất chắn ngang đường đi. Thế nhưng, mụ phù thủy lập tức nhổ lượng nước vừa nuốt ban nãy ra, dập tắt biển lửa trong nháy mắt.
Vắt kiệt chút sức tàn, chú tiểu cố gắng chạy vào trong chùa và hoảng loạn cầu cứu sư phụ. Vị trụ trì nhanh chóng nói cậu trốn vào một chiếc chum lớn, rồi đi nhóm lửa nướng mochi.
Khi mụ phù thủy xông vào đòi mạng cậu bé, vị trụ trì đưa ra lời thách đấu: “Muốn ăn thịt thằng bé, sao ngươi không đấu phép thuật với ta trước đã”. Nhận được lời đồng ý của phù thủy, vị sư già đưa ra yêu cầu đầu tiên là hãy biến thành một ngọn núi. Phù thủy nhanh chóng biến hình thành ngọn núi khổng lồ.
Sau đó, vị trụ trì tiếp tục yêu cầu biến hình thành một hạt đậu. Lần này phù thủy vẫn chấp nhận và trong chớp mắt mụ niệm chú co rúm người lại, bé xíu đúng bằng một hạt đậu. Chớp thời cơ, vị sư già nhanh tay túm lấy hạt đậu mụ phù thủy, nhét gọn vào giữa miếng bánh gạo đang nướng dở và nhai nuốt.
Kể từ đó, mụ phù thủy núi vĩnh viễn biến mất không bao giờ xuất hiện nữa. Còn chú tiểu sau khi trải qua một trận thập tử nhất sinh, đã thay tâm đổi tính, trở nên ngoan ngoãn và chăm chỉ tu tập hơn bao giờ hết.
Hồn ma trong cây liễu
Xa xưa, sâu trong dãy núi Etchu (nay thuộc tỉnh Toyama), từng có một thung lũng tối tăm và đầy sương mù ngay cả vào ban ngày, nhưng lại là nơi làm việc lý tưởng cho những người khai thác gỗ, nhờ vào nguồn cây cối chất lượng cao dồi dào. Hằng ngày một đoàn người bao gồm mười sáu thanh niên làm nghề đốn củi và một ông lão đi theo nấu ăn, tiến vào rừng.
Khu rừng âm u nhưng là nơi làm việc của các tiều phu. Ảnh: Nipino
Vào một đêm nọ, khi đang say ngủ, ông lão chợt nhìn thấy trong mơ xuất hiện một cô gái xinh đẹp mặc kimono trắng. Cô nói với ông lão rằng: “Ta là linh hồn của cây liễu lớn nhất trong thung lũng này. Xin đừng chặt nó xuống vào ngày mai. Nếu không, mạng sống của những kẻ chặt nó cũng sẽ chấm dứt”.
Ông giật mình tỉnh giấc và không thể ngủ lại, chỉ biết nằm chờ đến khi trời sáng. Sau đó ông đem chuyện này kể với các tiều phu nhưng không ai tin, thậm chí họ còn bàn nhau tìm những cây liễu để chặt.
Sau đó, những người đốn củi đến một cây liễu khổng lồ vươn cao giữa thung lũng. Đó là một cây cổ thụ khổng lồ, cao vươn tới tận trời, và thân cây thì dày đến mức cần năm đến sáu người lớn mới có thể vòng tay ôm trọn được. Cành cây rủ xuống, đung đưa nhẹ nhàng ngay cả khi không có gió, như thể chính cây liễu đang trò chuyện với bạn. Không chần chừ, những người tiều phu giơ rìu lên và dành hàng giờ để bổ vào thân cây. Khi hoàng hôn buông xuống, cây liễu đổ xuống với một tiếng ầm ầm vang dội, ngay sau đó là một tiếng hét như tiếng của một người phụ nữ. Mọi người cho rằng mình nghe nhầm nên không để tâm và bỏ về.
Đêm xuống, những tiều phu ngủ say, chỉ có ông lão vẫn thao thức bởi còn ám ảnh giấc mơ hôm trước. Đến nửa đêm, bỗng cánh cửa túp lều mở ra, bóng một người phụ nữ xuất hiện kèm theo gió lạnh – đó là linh hồn của cây liễu đã bị chặt hồi chiều.
Hồn ma trong cây liễu đến trả thù những người tiều phu. Ảnh: mukashi
Cô đến chỗ từng tiều phu, ghé sát như đang hút lấy linh hồn của họ. Cuối cùng, cô đứng ngay chỗ ông lão một lúc rồi bỏ đi. Sáng hôm sau, khi ông lão tỉnh giấc, gọi mọi người dậy nhưng không ai lên tiếng trả lời. Khi kiếm trả, tất cả các tiều phu đều lạnh ngắt, môi tím tái, lưỡi bị cắt mất và chỉ còn là cái xác không hồn.
Câu chuyện lan ra và từ đó dân làng không ai dám đến gần nơi thung lũng và gọi nơi đó với cái tên “Thung lũng mười sáu người”.
Đầu lâu biết hát
Ngày xưa, tại một ngôi làng nọ có hai chàng trai trẻ, một người chăm chỉ còn người kia thì lười biếng. Một ngày nọ, họ cùng nhau đến Edo (nay là Tokyo) để làm việc.
Người chăm chỉ vẫn làm việc cần mẫn mỗi ngày và tích lũy được một khoản đáng kể, còn người kia vẫn giữ thói quen cũ, không làm gì cả và vẫn trắng tay. Sau một năm, họ cùng nhau trở về quê nhưng trên đường đi, một chuyện đã xảy ra.
Vì đoạn đường về cần băng qua ngọn núi, nên khi vào sâu bên trong, kẻ lười biếng chợt có suy nghĩ: “Nếu mình chiếm đoạt được tiền của người kia, mình có thể sống cuộc đời nhàn hạ mà không cần làm việc”. Nghĩ là làm, anh ta dụ bạn mình lên chỗ cao rồi giết chết người đàn ông kia, lấy túi tiền và bỏ về như không có chuyện gì xảy ra.
Người đàn ông lười biếng quyết định giết người bạn của mình để lấy tài sản.
Sau một thời gian tiêu xài mà không làm việc để tạo ra thêm tài sản thì tiền cũng hết. Anh ta lại quyết định đến Edo. Trên đường đi ngang ngọn núi kia, anh ta nghe được giọng hát phát ra, nhìn vào bụi cây anh ta bất ngờ vì có một chiếc đầu lâu đang cất tiếng hát.
Đầu lâu nói với anh ta rằng: “Hãy cho tôi đi theo anh tôi có thể hát bất cứ lúc nào”, nghĩ rằng việc này sẽ giúp mình kiếm được tiền, người đàn ông đồng ý. Từ đó, chiếc đầu lâu biết hát trở nên vô cùng nổi tiếng nhờ sự mới lạ và rùng rợn của nó, và người đàn ông lười biếng kiếm được một khoản tiền lớn.
Kẻ lười biếng gặp đầu lâu biết hát. Ảnh: mukashi
Tiếng đồn về chiếc đầu lâu biết hát đã lan đến lãnh chúa và anh ta được triệu tập đến lâu đài. Khi đến trước mặt lãnh chúa, anh ta yêu cầu chiếc đầu lâu hát nhưng lần này đáp lại chỉ là sự im lặng.
Khi vị lãnh chúa dần mất kiên nhẫn thì đầu lâu bỗng cất tiếng nói: “Tôi là hộp sọ của người đàn ông đã bị tên này sát hại và cướp hết tiền bạc cách đây một năm. Tôi đã cố gắng để có thể gặp ngài, vạch trần những hành vi độc ác của hắn." Sau khi nghe đầu lâu kể hết mọi chuyện, lãnh chúa ra lệnh đóng đinh kẻ lười biếng kia cho đến khi chết.